Woning | Social Energie

Geplaatst op: 30/10/2025 - Bijgewerkt op: 10/12/2025

Een wintermoratorium, wat is dat precies?

Het wintermoratorium verbiedt sinds 2023 dat huurders tussen 1 november en 15 maart uit hun huis gezet kunnen worden in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Dit verbod is van toepassing op zowel publieke als private huurwoningen. Een uithuiszetting kan in deze koudste maanden van het jaar ernstige menselijke gevolgen hebben.

Het wintermoratorium op uithuiszettingen geldt voor de periode van 1 november tot 15 maart.
Daarnaast is er de winterstop voor het afsluiten van de energietoevoer, die van 1 november tot 31 maart loopt.

De onderbreking van de uithuiszetting slaat enkel op de uitvoering ervan: een vrederechter kan tijdens deze periode perfect besluiten tot een uithuiszetting en ook de gerechtsdeurwaarder kan deze betekenen. De uithuiszetting zelf kan echter pas op 16 maart plaatsvinden.

De huurder is aan de eigenaar een ‘bezettingsvergoeding’ verschuldigd, die overeenstemt met het huurbedrag. Als de huurder deze vergoeding niet betaalt, kan de verhuurder een schadevergoeding aanvragen bij het gewestelijk Begrotingsfonds voor Solidariteit. Deze schadevergoeding dekt de periode waarin de uithuiszetting plaatsgevonden zou hebben als er geen moratorium bestond.

Uitzonderingen op het moratorium

De vrederechter kan tijdens het moratorium een uithuiszetting toestaan, maar moet daarbij de beslissing uitdrukkelijk motiveren. Dit is enkel toegestaan in de volgende gevallen:

De huurder woont niet meer in de woning of heeft een oplossing gevonden in de vorm van nieuwe huisvesting.
Het pand houdt een gezondheids- of veiligheidsgevaar in.
Het gedrag van de huurder vormt een gevaar voor mensen of goederen.
De verhuurder moet de woning opnieuw in bezit nemen wegens overmacht, bijvoorbeeld omdat de verhuurder er zelf moet intrekken en geen andere woning ter beschikking heeft.

Moratorium ter discussie gesteld en reactie van het Grondwettelijk Hof

Het Syndicat National des Propriétaires et Copropriétaires had beroep aangetekend tegen de ordonnantie, mede onder het mom van een grove schending van het recht op eigendom. Ook hadden bepaalde vrederechters prejudiciële vragen voor het Grondwettelijk Hof.

Het Hof heeft deze argumenten verworpen en geconcludeerd dat er dankzij deze maatregelen situaties vermeden kunnen worden die de menselijke waardigheid aantasten. Deze doelstelling werd als legitiem beschouwd en de maatregelen als pertinent en niet buitenproportioneel.

Daarmee bevestigde het Hof de juridische geldigheid van het wintermoratorium en maakte het een einde aan de onzekerheid die sinds de goedkeuring ervan bestond.

Hoe zit het in Vlaanderen en Wallonië?

In Wallonië bestaat er enkel een wintermoratorium voor sociale woningen. Tot en met 2023 gold deze regel ook in Brussel, waar het moratorium uitgebreid werd naar alle huurwoningen.

In Vlaanderen bestaat er geen wintermoratorium.

Kraakpanden en uithuiszettingen in de winter
Het wintermoratorium geldt niet voor krakers en precaire bewoningen.
Een vrederechter kan wel de uithuiszetting van de bewoners opschorten wanneer die van mening is dat het niet aangewezen is om de ‘bewoners’ op straat te zetten.
Dat was bijvoorbeeld het geval in dit vonnis van 21 oktober 2024 van de Franstalige rechtbank van eerste aanleg van Brussel.

Geplaatst op: 27/06/2017 - Bijgewerkt op: 11/07/2017

De afsluiting van een gas-/elektriciteitsmeter wordt enkel aan de klant gefactureerd in het geval van een “End of contract”* (beëindiging van het contract). In de andere gevallen (verhuis, door de vrederechter opgelegde afsluiting, MOZA of omwille van veiligheidsredenen) zal de afsluiting niet aan de consument worden doorgerekend.

Wat is een afsluiting in het kader van een “beëindiging van het contract”?

In Brussel zijn energiecontracten altijd contracten van bepaalde duur, met name minstens drie jaar (verplichting voor de leverancier) ook al kan een klant op elk moment van leverancier veranderen.

Als het contract afloopt, heeft de leverancier (of de consument) het recht om het energiecontract niet te hernieuwen. Als de consument geen contract afsluit met een andere commerciële leverancier, zal een procedure voor afsluiting van de meter worden gestart.

Procedure:

de leverancier verwittigt de consument ten minste één maand voor de datum waarop het contract afloopt, dat zijn contract niet zal worden verlengd.
de leverancier vraagt aan Sibelga om de meters af te sluiten in het kader van een “End of contract”, en dat ten minste 28 dagen voor de voorziene afsluitingsdatum.
Sibelga verwittigt de betrokken consument per post (via een gewone brief en via een aangetekend schrijven met ontvangstbewijs) dat zijn meter zal worden afgesloten als hij geen nieuwe leverancier vindt (of als hij zijn contract met zijn huidige energieleverancier niet verlengt). Als de consument een contract afsluit met een nieuwe leverancier, dan zal deze laatste het contract bevestigen. Als het contract wordt aanvaard, wordt de afsluitingsprocedure afgebroken en zal de meter niet worden afgesloten.

De afsluiting van de meters in het kader van de beëindiging van een contract kan op elk moment van het jaar gebeuren, ook tijdens de afsluitingsvrije winterperiode. Er is geen uitspraak van een vrederechter voor nodig.

Verder mag ook niet vergeten worden dat er, na afsluiting van een meter, kosten aan de bewoner zullen worden aangerekend om de meter opnieuw te openen. Meer informatie daarover vindt u op deze pagina.

“End of contract” en opzegtermijnen

Het is ook belangrijk om de termijnen in de gaten te houden waarbinnen een nieuw contract wordt afgesloten in het kader van deze “End of contract” procedure. Het nieuwe contract moet ten allerlaatste ingaan op de afsluitingsdatum die in het “End of contract” dossier wordt vermeld.

Voorbeeld: uw contract eindigt op 30 juni 2017. Op 16 juni 2017 sluit u een contract af met een nieuwe leverancier. Gezien de opzegtermijn van één maand zal het nieuwe contract pas ingaan op 16 juli 2017. Het is dus belangrijk om aan de nieuwe leverancier te zeggen dat uw huidige leverancier een “End of contract” procedure heeft opgestart, zodat de nieuwe leverancier aan Sibelga een “supplier switch after end of contract”* kan aanvragen en zo de afsluiting van de meter kan tegenhouden.

Dit zijn de termijnen die Sibelga hanteert in het kader van een “supplier switch after end of contract”: de nieuwe leverancier moet de overname van het leveringspunt ten laatste 7 dagen van tevoren aanvragen en de ingangsdatum is ten laatste de datum die is voorzien in het “End of contract” dossier.

* End of contract en supplier switch after end of contract zijn de officiële termen die worden gebruikt door Sibelga

Geplaatst op: 31/05/2016 - Bijgewerkt op: 27/09/2016

Wanneer een elektriciteitsmeter is uitgerust met een stroombegrenzer, dan kan het gebeuren dat de zekeringen springen. Als meerdere toestellen die veel energie verbruiken tegelijk werken, kan het dat het (beperkte) geleverde vermogen niet volstaat om de goede werking van al die toestellen te garanderen. Onder bepaalde voorwaarden kan het OCMW aan Sibelga vragen om het vermogen van de begrenzer te verhogen.

Meer informatie over de stroombegrenzer vindt u op deze pagina.